Soru - Cevap

Vitir namazında kunut duasını unutmak

Vitir namazında kunut duasını unutmak
Vitir namazında kunut duasını unutmak

SORU

Selamünaleyküm vitir namazını kılan bir kimse kunut yapmayı unutursa, ne gerekir?

CEVAP

Aleykum selam ve rahmetullah.

Peygamber (sallallahu aleyhi ve sellem)'in çeşitli vesilelerle kunut yaptığı sahih hadislerle sabittir.

Enes bin Malik şöyle demiştir: “Ben Rasulullah’’ın (sallallahu aleyhi ve sellem) Bi’rimaûne vakasının olduğu gün şehit düşen yetmiş sahabiye üzüldüğü kadar hiçbir şeye üzüldüğünü görmedim. Onlara Kurra derlerdi. Bir ay onların katillerine beddua etti” [Müslim]

Ri’l, Zekvan, Usayya ve Beni Lıhyan kabileleri bir düşmanlarına karşı Rasulullah’tan (sallallahu aleyhi ve sellem) yardım istediler. Rasulullah’da onlara Ensar’dan kendi zamanlarında Kurra ismini vermekte olduğumuz yetmiş kişi ile onlara yardım etti. Suffa ehlinden olup Kur’an okumak ve öğretmekle meşgul olan bu kariler gündüzleri odun toplar, geceleyin de namaz kılarlardı. Bunlar Maûne kuyusunun yanına varınca onları öldürdüler. Bu haber Rasulullah’a ulaştı. Bunun üzerine Rasulüllah (s.a.) “Bir ay sabah namazında  bazı Arap kabileleri aleyhine (Rı’l, Zekvan Usayya ve Beni Lihyan) dua ederek kunut yaptı.” [Buhari]

“Rasulullah (s.a.) vitir kılar ve rükudan önce kunut yapardı.” [İbn Mace]

Kunut ibadetinin hükmü hakkında mezheplerde farklı görüşler bulunmaktadır.

Kunut duası okumak, Ebu Hanife’ye göre vaciptir. Ebu Hanife kunutun hükmü konusunda vacip hükmünü verse de diğer mezhep alimleri bu görüşün aksine sünnet olduğunu söylemişlerdir. Kunut duası Şafii ve Hanbeli mezheplerine göre sünnet, Maliki mezhebine göre ise müstehab hükmündedir.

Vitir Namazında Kunut

Vitir namazı Hanefîlere göre akşam namazı gibi tek selamla kılınan bir namazdır. Vitir namazının akşam namazından farkı ise son rekatta Fatiha ve bir miktar Kur’an okuduktan sonra yeniden tekbir alınarak ek olarak kunut duasının okunmasıdır.

Malikiler hariç diğer ulema vitir namazında kunût duasının okunacağı hususunda ittifak etmiştir.

Şafii mezhebine göre en azı bir rekat olarak kılınan vitir namazında kunut vardır. Ancak bu kunut ibadeti sadece Ramazan ayının son on beş gününde yapılır. Buna göre mezheb uygulamasında Ramazan ayı dışında vitir namazında kunut yoktur.

Hanbeli mezhebine göre ise, Hanefiler’de olduğu gibi vitir namazında sene boyunca kunut vardır.

Sabah Namazında Kunut 

Sabah namazında kunut duasının okunup okunmayacağı konusunda mezhep alimleri farklı görüşler bildirmişlerdir. 

İmam Ebu Hanife ve Ahmed b. Hanbel kunutun sadece vitir namazına mahsus olduğunu, Rasulullah’ın (sallallahu aleyhi ve sellem) diğer namazlarda kunut duası okuduğuna dair rivayetlerin mensuh olduğunu; dolayısıyla sabah namazında kunutun okunmayacağını söylerler.

Ancak bir kısım Hanefi fukahası olağanüstü durumlarda sabah namazında kunût okunabileceğine cevaz vermişlerdir.

Sabah namazında kunut duası okumak Şafii mezhebinde sünnet, Maliki mezhebine göre ise müstehaptır.

Kunutun Unutulması Durumunda Hükmü

Hanefi mezhebine göre, kunutun hükmü vitir namazında vacip olduğu için o namazda unutularak okunmaz ise sehiv secdesi gerekir. Hanefiler’e göre kunut duası unutularak okunmaz ve daha sonra rükuda hatırlanırsa geri dönülmez ve kunutun okunması düşer. Ancak kişi, unuttuğu kunutu geri kıyama dönüp okursa, tekrar rüku yapmadan secdeye gider ve namazını tamamlar. 

Şafii mezhebine göre ise, sabah namazında olan kunutun müekked sünnetlerdendir. Onlara göre bu sünnet çeşidi terk edilirse sehiv secdesi gerekir. Kunut duası da bu çeşittendir. Yani, sabah namazında olan kunut terk edilirse sehiv secdesi yapılır ve bu sünnettir.

Maliki mezhebinde kunut duası unutulduğunda veya terk edildiği zaman sehiv secdesine gerek yoktur. Çünkü kunut duasını okumak, namazın rükunlarından bir rükun veya şartlarından bir şart değildir. Onun için sünnet olan kunutu terk etmek sehiv secdesini gerektirmez.

Hanbeliler’e göre kunut duası namazda bilerek veya bilmeyerek terk edilirse sehiv secdesi yapmak vacip veya sünnet değil, mübahtır. Çünkü kunutu terk etmekle namaz batıl olmaz veya namazdan bir şey eksiltmez.

İlim ve Davet 5426 görüntülenme | 15 Kasım 2022


Pdf Olarak İndir